Zzp of loondienst: wat houd je netto over in 2026?

Je krijgt een baan aangeboden voor een vast salaris, en dezelfde opdrachtgever wil je ook wel inhuren als zzp'er. Het uurtarief oogt royaal vergeleken met het loon. Toch kun je die twee bedragen niet zomaar naast elkaar leggen. In loondienst is een groot deel van je belasting al geregeld voordat het geld op je rekening staat, terwijl je als zzp'er zelf moet uitrekenen wat er van je omzet overblijft. Pas als je de belasting, de heffingskortingen, de aftrekposten en je eigen reserveringen meerekent, vergelijk je appels met appels.

Hetzelfde belastingtarief, een andere route

Werknemers en ondernemers betalen allebei inkomstenbelasting in box 1, tegen dezelfde tarieven. In 2026 betaal je tot en met 38.883 euro 35,75 procent, van 38.883 tot en met 78.426 euro 37,56 procent, en daarboven 49,50 procent (Belastingdienst, 2026).

Het verschil zit in de route. In loondienst houdt je werkgever elke maand loonheffing in. Die werkt als voorschot op je inkomstenbelasting, en de heffingskortingen zijn daarin meestal al verwerkt. Wat op je rekening komt, is daardoor grotendeels echt van jou.

Als zzp'er factureer je het volle bedrag en betaal je de inkomstenbelasting achteraf, of gespreid via een voorlopige aanslag. Het bedrag op je zakelijke rekening is dus geen netto inkomen. Een deel daarvan is van de Belastingdienst, alleen weet je pas bij de aangifte precies hoeveel.

De heffingskortingen in 2026

Twee kortingen drukken de belasting voor vrijwel iedereen die werkt. De algemene heffingskorting is in 2026 maximaal 3.115 euro. Vanaf een inkomen van 29.736 euro bouwt hij af met 6,398 procent van het inkomen daarboven, en bij 78.426 euro of meer is hij nul (Belastingdienst, 2026).

De arbeidskorting geldt voor loon en ook voor winst uit onderneming. Hij loopt in 2026 op tot maximaal 5.685 euro. Vanaf een arbeidsinkomen van 45.592 euro bouwt hij af met 6,51 procent, en vanaf 132.920 euro is hij nul. Een zzp'er met winst krijgt deze korting dus net zo goed als een werknemer met salaris, alleen verrekent de werkgever hem automatisch en loopt hij bij de zzp'er via de aangifte.

De aftrekposten voor ondernemers

Hier ontstaat het echte verschil in de grondslag. Wie voor de inkomstenbelasting als ondernemer telt, mag in 2026 posten gebruiken die een werknemer niet heeft:

• De zelfstandigenaftrek is in 2026 1.200 euro. Je moet daarvoor aan de voorwaarden voldoen, zoals genoeg uren in je onderneming werken. Het belastingvoordeel wordt berekend met een tarief van 37,56 procent. Haal je de aftrek in een jaar niet volledig, dan kun je het restant in de volgende 9 jaar verrekenen.
• De startersaftrek is 2.123 euro extra, bovenop de zelfstandigenaftrek. Die geldt alleen voor starters en is dus geen vaste post voor iedere zzp'er.
• De mkb-winstvrijstelling is 12,7 procent van de winst nadat die is verminderd met de ondernemersaftrek. Ook dit voordeel wordt berekend met een tarief van 37,56 procent.

Heb je aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd al bereikt, dan is de zelfstandigenaftrek de helft van het bedrag voor ondernemers die de AOW-leeftijd nog niet hebben bereikt.

Rekenvoorbeeld met 60.000 euro

Stel dat je kunt kiezen tussen een jaarloon van 60.000 euro bruto en een jaar zzp-werk met 60.000 euro winst voor ondernemersaftrek. Dit is een voorbeeld met ronde aannames, geen berekening van jouw situatie.

In loondienst is de grondslag voor de belasting 60.000 euro. Als zzp'er gaat daar eerst de zelfstandigenaftrek van 1.200 euro af, waardoor 58.800 euro overblijft. Daarover geldt de mkb-winstvrijstelling van 12,7 procent, afgerond 7.468 euro. De belastbare winst komt daarmee uit op afgerond 51.332 euro.

Winst voor ondernemersaftrek
€ 60.000
Zelfstandigenaftrek
€ 1.200
Winst na zelfstandigenaftrek
€ 58.800
Mkb-winstvrijstelling (12,7 procent)
€ 7.468
Belastbare winst
€ 51.332

De zzp'er betaalt in dit voorbeeld dus belasting over een kleinere grondslag dan de werknemer, terwijl ze allebei 60.000 euro verdienen. Ben je starter en voldoe je aan de voorwaarden, dan gaat daar nog eens 2.123 euro startersaftrek vanaf. Het voordeel van de zelfstandigenaftrek en de mkb-winstvrijstelling wordt wel berekend met een tarief van 37,56 procent. Val je met een deel van je inkomen in het tarief van 49,50 procent, dan is het voordeel dus kleiner dan je op basis van je hoogste tarief zou verwachten.

Zelf narekenen

Wat een bruto jaarloon netto oplevert, zie je met de tool nettoloon berekenen. Wil je weten hoeveel inkomstenbelasting er bij een bepaald inkomen hoort, dan kun je dat narekenen met inkomstenbelasting berekenen. Door daar zowel het jaarloon als de belastbare winst uit het voorbeeld in te vullen, zie je het verschil in belasting meteen staan.

Waarom minder belasting niet meteen meer netto is

De vergelijking stopt niet bij de belasting. Een werkgever betaalt vaak mee aan je pensioen en betaalt je loon door bij ziekte en vakantie. Een zzp'er moet dat allemaal zelf regelen uit datzelfde uurtarief. Denk hierbij aan een eigen pensioenpot, een verzekering voor arbeidsongeschiktheid, weken zonder opdrachten, administratie en een boekhouder. Hoeveel dat kost verschilt sterk per persoon en per vak, dus daar valt geen vast bedrag voor te geven.

De eerlijke vergelijking gaat over wat er in beide situaties overblijft nadat alles is betaald en gereserveerd. Een uurtarief dat op het eerste gezicht ruim boven het salaris ligt, kan na die reserveringen dicht bij hetzelfde netto inkomen uitkomen. Het kan er ook boven blijven, alleen weet je dat pas als je de hele som maakt.